Hà Nội, một đêm không ngủ được
Có bao giờ bạn dừng lại giữa một ngày bình thường và tự hỏi: Mình đang làm gì với cuộc đời mình?
Tôi đã tự hỏi câu đó vào một đêm tháng mười, khi nằm trong căn hộ thuê tầng 15, nhìn lên trần nhà trần trụi. Bên ngoài, thành phố vẫn còn sáng đèn. Điện thoại vẫn đầy còn những thông báo chưa đọc, và deadline dự án vẫn còn treo trên đầu.
Nhưng trong đầu tôi chỉ có một câu hỏi: Tại sao tôi không thể ngồi yên?
Thập kỷ chạy không ngừng
Mười năm trước, tôi rời Hòa Bình xuống Hà Nội học đại học. Từ đó, tôi chưa bao giờ ngừng chạy.
Chạy để học giỏi. Chạy để có việc làm tốt. Chạy để lên lương, lên chức. Chạy để chứng minh rằng một đứa con gái từ miền núi có thể thành công ở thành phố lớn.
Hai mươi chín tuổi, tôi có một công việc UX Designer ở công ty công nghệ lớn. Có thu nhập ổn định. Có căn hộ thuê tử tế. Có hồ sơ LinkedIn đẹp với hàng trăm kết nối.
Nhưng tôi cũng có những đêm mất ngủ. Có những buổi sáng thức dậy mà không muốn ra khỏi giường. Có những lúc ngồi trong cuộc họp mà đầu óc trống rỗng, không biết mình đang làm gì ở đây.
Tôi nhận ra mình đã chạy suốt một thập kỷ mà không hề dừng lại để hỏi: Mình đang chạy đến đâu? Và quan trọng hơn: Mình có thực sự muốn đến đó không?
Khi cơ thể bắt đầu phản kháng
Tháng tám năm ngoái, tôi bị đau dạ dày nặng. Bác sĩ nói do stress kéo dài. Anh ấy kê thuốc, nhưng thêm một câu: "Em cần nghỉ ngơi. Không phải nghỉ phép một tuần rồi lại làm việc như cũ. Mà là thay đổi cách sống."
Tôi gật đầu, nhưng trong lòng không nghĩ nhiều. Ai mà có thời gian thay đổi cách sống? Deadline vẫn phải chạy. KPI vẫn phải đạt. Đời sống vẫn phải trả tiền.
Nhưng rồi tháng sau, tôi bị ngất ở công ty.
Tôi tỉnh dậy trong phòng y tế, đồng nghiệp đứng xung quanh lo lắng. Bác sĩ công ty nói tôi kiệt sức. Cần nghỉ ngơi ít nhất hai tuần.
Hai tuần đó, tôi nằm trong căn hộ một mình. Không laptop, không điện thoại công việc. Chỉ có tôi và sự im lặng.
Lúc đầu, tôi hoảng. Hoảng vì không có gì để làm. Hoảng vì sự yên tĩnh quá lạ lẫm. Hoảng vì lần đầu tiên trong mười năm, tôi phải đối mặt với chính mình.
Ngồi yên không dễ
Ngày thứ ba của kỳ nghỉ, tôi thử ngồi thiền.
Mười phút. Chỉ mười phút thôi. Tôi nghĩ dễ lắm.
Nhưng tôi không thể. Mới ngồi được hai phút, đầu óc đã nghĩ đến công việc. Nghĩ đến dự án đang dang dở. Nghĩ đến email chưa trả lời. Nghĩ đến cuộc họp tuần sau.
Tôi mở mắt, thở dài. Hóa ra ngồi yên mười phút còn khó hơn làm việc mười tiếng.
Những ngày sau đó, tôi tập ngồi yên. Từ hai phút, lên năm phút, lên mười phút. Không thiền theo kiểu cao siêu gì, chỉ đơn giản là ngồi, thở, và để ý xem mình đang nghĩ gì.
Và tôi bắt đầu nghe thấy những thứ mà bấy lâu nay tôi đã bỏ lỡ.
Tiếng tim mình đập. Tiếng gió thổi qua cửa sổ. Tiếng xe cộ dưới phố – không phải tiếng ồn phiền toái như tôi vẫn nghĩ, mà là tiếng của cuộc sống đang diễn ra.
Tôi nhận ra mình đã sống trong đầu quá nhiều, mà quên mất rằng mình còn có một cơ thể, còn có những giác quan, còn có cả một thế giới đang tồn tại xung quanh.
Câu hỏi không có câu trả lời
Ngồi yên, tôi bắt đầu hỏi những câu hỏi mà bấy lâu nay tôi tránh né.
Mình có thực sự yêu công việc này không? Hay chỉ đang làm vì nó trả lương tốt, vì nó có tiếng, vì nó làm CV đẹp?
Mình muốn cuộc sống của mình như thế nào? Có phải cứ lên lương, lên chức, mua nhà, mua xe là hạnh phúc?
Mình sống vì mình hay vì người khác? Vì những gì mình thực sự muốn, hay vì những gì xã hội kỳ vọng?
Tôi không có câu trả lời. Đến bây giờ, tôi vẫn chưa có. Nhưng tôi học được rằng đôi khi, chỉ cần đặt ra câu hỏi thôi cũng đủ. Câu trả lời sẽ đến khi nó sẵn sàng.
Chậm lại không có nghĩa là thua cuộc
Sau hai tuần nghỉ ngơi, tôi quay lại công ty.
Mọi thứ vẫn như cũ – deadline, cuộc họp, email. Nhưng tôi thì khác.
Tôi bắt đầu đặt ra giới hạn. Không làm việc sau 7 giờ tối. Không check email trong ngày nghỉ. Không nhận thêm dự án khi đã quá tải.
Lúc đầu, tôi lo. Lo rằng mình sẽ bị đánh giá là không chăm chỉ. Lo rằng mình sẽ mất cơ hội thăng tiến. Lo rằng mình sẽ "tụt lại phía sau" so với đồng nghiệp.
Nhưng rồi tôi nhận ra, tôi đã từng chạy nhanh hơn mọi người, và cái tôi nhận được là kiệt sức, mất ngủ, và đau dạ dày.
Cuộc đua đời sống không có vạch đích. Chạy nhanh hay chạy chậm, cuối cùng ai cũng về cùng một đích. Điều quan trọng là hành trình đó có đáng sống hay không.
Bài học của sự ngồi yên
Bây giờ, mỗi sáng trước khi bắt đầu ngày mới, tôi dành mười phút ngồi yên.
Không làm gì cả. Chỉ ngồi, thở, và lắng nghe. Lắng nghe cơ thể mình đang cảm thấy thế nào. Lắng nghe tâm trạng mình đang ra sao. Lắng nghe những gì thực sự quan trọng với mình trong ngày hôm đó.
Mười phút thôi. Nhưng mười phút đó thay đổi cả ngày của tôi.
Tôi không còn chạy mù quáng nữa. Tôi vẫn làm việc, vẫn nỗ lực, nhưng tôi biết mình đang làm vì điều gì. Tôi biết đâu là đủ. Tôi biết khi nào cần dừng lại.
Hai mươi chín tuổi, bài học lớn nhất tôi học được không phải là làm thế nào để chạy nhanh hơn. Mà là làm thế nào để ngồi yên.
Vì đôi khi, chính trong những khoảnh khắc ngồi yên đó, ta mới thực sự hiểu mình là ai, mình muốn gì, và mình cần sống như thế nào.